ในญี่ปุ่น ไดรฟ์อิน (“โดไรบุอิน”) คือร้านอาหารและร้านของฝากบนถนนสายหลักที่มีลานจอดรถกว้าง นักเดินทางจอดรถ ลงจากรถ แล้วเข้าไปกินข้างใน ร้านอาหารริมทางเริ่มใช้ชื่อนี้ราวปี 1960 และเพิ่มจำนวนขึ้นพร้อมกับรถยนต์ส่วนบุคคลและทัวร์รถบัส และในปี 1962 โอกิโนยะ ผู้ผลิตเอกิเบ็นที่สถานีรถไฟกลางหุบเขา ก็เปิดไดรฟ์อินบนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 18 เมื่อคนหันมาเดินทางด้วยรถยนต์มากขึ้น
จอดรถ ลงจากรถ กินข้างใน
ในภาษาญี่ปุ่น คำนี้มีสองความหมาย คือสถานที่ที่ซื้อของหรือกินอาหารได้โดยไม่ต้องลงจากรถ และร้านค้าหรือร้านอาหารริมทางที่มีที่จอดรถมากสำหรับคนเดินทางด้วยรถยนต์ สิ่งที่คนในญี่ปุ่นมักหมายถึงคือความหมายที่สอง
แบบแรกปรากฏในสหรัฐอเมริกาในทศวรรษ 1920 ลูกค้าสั่งอาหารผ่านไมโครโฟนที่ช่องจอดรถ แล้วพนักงานนำอาหารจากครัวมาส่งที่รถ บางแห่งพนักงานเสิร์ฟหญิงรับออร์เดอร์โดยสวมโรลเลอร์สเกต อเมริกายังมีธนาคารแบบไดรฟ์อินและโรงภาพยนตร์แบบไดรฟ์อินด้วย ในญี่ปุ่นซึ่งที่ดินราคาแพง สถานที่ที่ต้องใช้พื้นที่มากขนาดนั้นไม่ได้พัฒนาขึ้น คำนี้ปรากฏในนวนิยายญี่ปุ่นปี 1956 และตั้งแต่ราวปี 1960 ร้านอาหารริมทางที่มีลานจอดรถกว้างก็เริ่มเรียกตัวเองว่าไดรฟ์อิน
สร้างเพื่อรถยนต์และรถบัสนำเที่ยว
ไดรฟ์อินตั้งอยู่นอกเมือง หันหน้าเข้าถนนสายหลัก มีลานจอดรถที่เข้าได้จากถนนโดยตรง มีร้านอาหารและร้านของฝาก และคนที่ขับรถทางค่อนข้างไกลแวะที่นี่เพื่อพักและกินอาหาร หลายแห่งใหญ่พอจะรับรถบัสนำเที่ยวขนาดใหญ่ได้หลายคันพร้อมกัน
ไดรฟ์อินที่มีลานจอดรถกว้างและห้องอาหารโอ่โถงถูกสร้างขึ้นจำนวนมากตามถนนสายหลักในทศวรรษ 1960 และต้นทศวรรษ 1970 เมื่อการมีรถยนต์เป็นของตัวเองแพร่หลาย ญี่ปุ่นมีรถยนต์นั่งราว 2.3 ล้านคันในปี 1966 จำนวน 7.3 ล้านคันในปี 1970 และ 16 ล้านคันในปี 1975 รถบัสก็มาด้วย ในปลายทศวรรษ 1960 การเดินทางเป็นหมู่คณะด้วยรถบัสเป็นเรื่องปกติ แหล่งท่องเที่ยวต้องการสถานที่ที่รับคนจำนวนมากได้ในคราวเดียว และสถานที่จำนวนมากที่ปัจจุบันเรียกว่าไดรฟ์อินก็สร้างขึ้นเพื่อรับคณะเหล่านั้น
โอกาวะโอเอซิสในเมืองซานูกิ จังหวัดคางาวะ เป็นหนึ่งในนั้น บริษัทรถบัสโอกาวะบัสเปิดที่นี่บนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 11 ในปี 1964 และรถบัสด่วนระหว่างทากามัตสึกับโทกูชิมะและรถบัสนำเที่ยวก็แวะพักที่นี่
ผู้ผลิตเอกิเบ็นบนทางหลวงหมายเลข 18
โอกิโนยะดำเนินกิจการที่สถานีโยโกกาวะ จังหวัดกุนมะ มาตั้งแต่ปี 1885 และในปี 1958 ก็วางขายโทเงะ โนะ คามะเมชิที่นั่น วันที่ 20 เมษายน 1962 โอกิโนยะเปิดโทเงะ โนะ คามะเมชิ ไดรฟ์อิน บนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 18 ทางใต้ของสถานีไม่ไกล เพื่อให้ทันกับการเดินทางด้วยรถยนต์ที่เพิ่มขึ้น
ทางหลวงหมายเลข 18 คือถนนที่ข้ามช่องเขาอูซุยระหว่างจังหวัดกุนมะกับจังหวัดนากาโนะ ช่องเขาเดียวกับที่ทางรถไฟจากโยโกกาวะไต่ขึ้นไปเช่นกัน ถนนสายนี้ลาดยางตลอดสายหลังสงครามโลกครั้งที่สองเมื่อการจราจรเพิ่มขึ้น เป็นถนนที่ชัน มีโค้งหักศอก และมีรถสัญจรมาก
ร้านโยโกกาวะให้บริการคนที่ข้ามช่องเขามานับแต่นั้น โรงงานที่ทำโทเงะ โนะ คามะเมชิอยู่ติดกัน อาหารจึงเสิร์ฟแบบทำเสร็จใหม่ ๆ และยังอุ่น ชั้นล่างมีห้องอาหาร 130 ที่นั่ง ที่นั่งแบบจองล่วงหน้าบนชั้นบนรับได้ครั้งละ 600 คน และมีห้องสำหรับพนักงานประจำรถบัส เมื่อรถบัสมาถึงร้านของโอกิโนยะ และอีกครั้งเมื่อรถออก พนักงานจะโค้งคำนับอย่างนอบน้อม
โอกิโนยะสร้างร้านใหม่ทั้งหมดและเปิดอีกครั้งเมื่อวันที่ 29 มีนาคม 1978 และในวันที่ 1 ตุลาคมปีเดียวกัน ก็มีการตั้งบริษัทชื่อโอกิโนยะ ไดรฟ์อิน ป้ายริมถนนของร้านปรากฏใน “Initial D” มังงะที่มีฉากอยู่ในจังหวัดกุนมะ
เซอร์วิสแอเรียและมิจิโนะเอกิ
| ถนน | ใครเป็นผู้ตั้ง | ลักษณะเด่น | |
|---|---|---|---|
| ไดรฟ์อิน | ถนนสายหลักทั่วไป | ธุรกิจ เช่น ร้านอาหาร บริษัทรถบัส ผู้ผลิตเอกิเบ็น | ไม่มีนิยามตายตัว |
| เซอร์วิสแอเรีย (SA) และพาร์กกิ้งแอเรีย (PA) | ทางด่วน | วางแผนไว้ตอนสร้างทางด่วน | PA ราวทุก 15 กม. SA ราวทุก 50 กม. |
| มิจิโนะเอกิ | ถนนทั่วไป | เทศบาลหรือหน่วยงานสาธารณะที่ทำหน้าที่แทน โดยกระทรวงที่ดิน โครงสร้างพื้นฐาน การขนส่ง และการท่องเที่ยวเป็นผู้ขึ้นทะเบียน | ที่จอดรถและห้องน้ำใช้ฟรีตลอด 24 ชั่วโมง ข้อมูลถนนและข้อมูลท่องเที่ยวท้องถิ่น |
ทางด่วนเข้าและออกได้เฉพาะที่ทางขึ้นลงเท่านั้น จึงมีจุดพักที่เข้าได้โดยตรงจากทางวิ่งตั้งอยู่เป็นระยะตลอดเส้นทาง เซอร์วิสแอเรียมีปั๊มน้ำมัน ร้านอาหาร และร้านค้า นอกเหนือจากที่จอดรถ สวน และห้องน้ำ ทางด่วนสายแรกของญี่ปุ่นคือทางด่วนเมชิน เปิดช่วงแรก 71 กิโลเมตรในปี 1963 และแล้วเสร็จทั้งสายในเดือนกรกฎาคม 1965
“มิจิโนะเอกิ” หรือ “สถานีริมทาง” คือจุดพักบนถนนทั่วไป การขึ้นทะเบียนเริ่มในปี 1993 ด้วยจำนวน 103 แห่ง และ ณ วันที่ 4 กันยายน 2026 มี 1,234 แห่ง มิจิโนะเอกิตั้งใจทำไว้สำหรับคนที่มาเดี่ยวและกลุ่มเล็กมาตั้งแต่ต้น ในขณะที่ไดรฟ์อินส่วนใหญ่สร้างไว้สำหรับคณะรถบัส
ทำไมจึงมีน้อยลง
จำนวนไดรฟ์อินลดลงอย่างมาก ร้านสะดวกซื้อเพิ่มขึ้น มิจิโนะเอกิถูกสร้างขึ้น และถนนสายใหม่ทำให้ถนนสายเดิมกลายเป็นทางรอง ตั้งแต่ทศวรรษ 1970 เมื่อมีการสร้างทางด่วนและคนจำนวนมากมีรถเป็นของตัวเอง การเดินทางก็เปลี่ยนจากคณะรถบัสเป็นการเที่ยวส่วนตัวด้วยรถยนต์ มีช่วงหนึ่งที่ไดรฟ์อินสำหรับหมู่คณะผุดขึ้นมากจนเสียชื่อ และตัวคำนี้เองก็ค่อย ๆ เลิกใช้กันไป ผู้ประกอบการจำนวนมากเปลี่ยนไดรฟ์อินของตนเป็นร้านสะดวกซื้อ
ทางหลวงหมายเลข 11 หน้าโอกาวะโอเอซิสเคยรถติด เมื่อทางด่วนทากามัตสึแล้วเสร็จในปี 2003 ถนนก็เงียบลง มีมิจิโนะเอกิเปิดใกล้ ๆ และยอดขายของโอกาวะโอเอซิสลดลงครึ่งหนึ่ง ตั้งแต่ราวปี 2020 ภาพถ่ายวิวทะเลและเมนูแบบร้านกาแฟสมัยก่อนของที่นี่แพร่ไปในโซเชียลมีเดีย และลูกค้าก็กลับมา ส่วนเมฮัง อูเอโนะ ไดรฟ์อิน ในเมืองอิงะ จังหวัดมิเอะ ปิดตัวในเดือนมีนาคม 2022 หลังอยู่บนทางหลวงเมฮังมา 55 ปี
ข้างทางขึ้นลงทางด่วน
ในปี 1971 ทางเลี่ยงอูซุยเปิดใช้ ห่างจากช่องเขาไปทางใต้ราว 3 กิโลเมตร และจำนวนรถที่ข้ามช่องเขาโดยตรงก็ลดลงมาก ทางด่วนชูโอแล้วเสร็จระหว่างโตเกียวกับโคมากิในปี 1982 วันที่ 21 เมษายน 1983 โอกิโนยะเปิดไดรฟ์อินที่ขับรถราวหนึ่งนาทีจากทางขึ้นลงซุวะของทางด่วนสายนั้น ในจังหวัดนากาโนะ ซึ่งก็คือร้านในภาพถ่ายบนสุดที่ถ่ายในปี 2010 ที่นี่มีโรงงานอยู่ติดกันเช่นกัน และที่นั่งแบบจองล่วงหน้าบนชั้นบนรับได้ครั้งละ 1,200 คน
ทางด่วนโจชินเอ็ตสึเปิดจากฟูจิโอกะถึงซากุเมื่อวันที่ 27 มีนาคม 1993 โอกิโนยะเปิดไดรฟ์อินหน้าทางขึ้นลงซากุเมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม 1994 และอีกแห่งข้างทางขึ้นลงนากาโนะเมื่อวันที่ 20 มกราคม 1997
วันที่ 15 กรกฎาคม 1995 โทเงะ โนะ คามะเมชิหม้อที่ 100 ล้านถูกขายออกไป วันที่ 1 ตุลาคม 1997 ทางรถไฟระหว่างโยโกกาวะกับคารุอิซาวะปิดให้บริการ เอกิเบ็นที่เริ่มต้นที่สถานีรถไฟนี้ ถึงตอนนั้นก็มีขายตามเส้นทางถนนด้วยแล้ว ทั้งที่ไดรฟ์อินและที่เซอร์วิสแอเรียบนทางด่วนในจังหวัดกุนมะและนากาโนะ หนึ่งในนั้นคือเซอร์วิสแอเรียโยโกกาวะบนทางด่วนโจชินเอ็ตสึ
แหล่งอ้างอิง
- Kotobank: “Drive-in” (Japanese dictionaries and encyclopedias)
- Kotobank: “Michi-no-eki”
- Kotobank: “Service area”
- Kotobank: “Meishin Expressway”
- Kotobank: “Chūō Expressway”
- Kotobank: “Usui Pass”
- Ministry of Land, Infrastructure, Transport and Tourism: About Michi-no-Eki
- Ministry of Land, Infrastructure, Transport and Tourism: List of Michi-no-Eki
- NEXCO East (Drive Plaza): The difference between service areas and parking areas
- NEXCO East: History of the Jōshin-etsu Expressway
- Automobile Inspection & Registration Information Association: Motor vehicles owned in Japan by year (PDF)
- Norimono News: Miyatake Watana, on the Okawa Oasis drive-in (June 2022)
- Kuruma News: Why Shōwa-era drive-ins are drawing attention again (November 2022)
- Oginoya: Company timeline
- Oginoya Tokyo: What is Tōge no Kamameshi?
- Oginoya: Yokokawa shop
- Oginoya: Suwa shop
- Oginoya: Yokokawa Service Area (inbound)
- Oginoya: Sightseeing around Yokokawa
ที่มาของภาพ (ย่อขนาดเพื่อการแสดงผล):
