คูซัตสึออนเซ็นเป็นเมืองน้ำพุร้อนทางตะวันตกเฉียงเหนือของจังหวัดกุนมะ ตั้งอยู่บนที่ราบสูงที่สูงจากระดับน้ำทะเลราว 1,200 เมตร บนไหล่เขาด้านตะวันออกของภูเขาไฟคูซัตสึชิราเนะ น้ำที่เป็นกรดจัดผุดขึ้นมาเองโดยไม่ต้องสูบ มากกว่า 32,300 ลิตรต่อนาที ใจกลางเมืองคือยูบาตาเกะ หรือ “ทุ่งน้ำร้อน” ตาน้ำที่น้ำราว 4,000 ลิตรต่อนาทีผุดขึ้นมา ไหลลงตามรางไม้เจ็ดรางเพื่อให้เย็นลง แล้วตกลงบนหินเปลือยเป็นน้ำตก
น้ำที่ละลายตะปู
ตาน้ำทุกแห่งในคูซัตสึไหลออกจากพื้นดินเอง และปริมาณรวมนับเป็นปริมาณน้ำที่ไหลออกตามธรรมชาติมากที่สุดในบรรดาแหล่งน้ำพุร้อนของญี่ปุ่น เชื่อกันว่าน้ำเริ่มต้นจากฝนที่ตกบนไหล่เขาด้านตะวันออกของภูเขาคูซัตสึชิราเนะ ภูเขาไฟที่ยังมีพลัง สูง 2,160 เมตร น้ำฝนซึมลงใต้ดินและพบกับก๊าซร้อนและน้ำร้อน
น้ำมีค่า pH ราว 2.0 และ 2.1 ที่ยูบาตาเกะ ตะปูยาว 15 เซนติเมตรที่ทิ้งไว้ในยูกาวะ ลำธารที่ไหลผ่านคูซัตสึ จะละลายในราวสิบวัน
ในตาน้ำหลักหกแห่งของคูซัตสึ บันไดผุดขึ้นมาที่ราว 94.5°C ส่วนอีกห้าแห่งซึ่งรวมถึงยูบาตาเกะอยู่ที่ราว 50°C
ยูบาตาเกะ
รางของยูบาตาเกะเรียกว่า “ยูโดอิ” ติดตั้งระหว่างปี 1887 ถึง 1896 มีเจ็ดราง แต่ละรางยาวราว 40 เมตร และทำจากไม้สนแดง เชื่อกันว่ารางเหล่านี้ติดตั้งเพื่อทำให้น้ำเย็นลง เพื่อปล่อยไฮโดรเจนซัลไฟด์ออกไป และเพื่อเก็บ “ยูโนฮานะ” (“ดอกไม้ของน้ำร้อน”) คือแร่ธาตุที่ตกตะกอนจากน้ำ เนื่องจากน้ำเย็นลงในอากาศเปิดระหว่างไหลลงตามราง จึงนำไปใช้โดยไม่ต้องเจือจาง น้ำจากยูบาตาเกะถูกส่งตามท่อไปยังเรียวกังและโรงอาบน้ำกว่า 80 แห่งในเมือง
รั้วหินรอบยูบาตาเกะในปัจจุบันเป็นของปี 1975 ออกแบบโดยสถาบันที่มีโอกาโมโตะ ทาโร เป็นหัวหน้า เขาคือศิลปินผู้สร้างหอคอยพระอาทิตย์สำหรับงานโอซาก้าเอ็กซ์โป
โยชิมูเนะ โชกุนคนที่แปดของตระกูลโทกูงาวะ ให้ขนน้ำจากยูบาตาเกะไปยังปราสาทเอโดะ และกรอบที่บอกตำแหน่งที่ตักน้ำยังคงอยู่ในยูบาตาเกะ วันที่ 13 ตุลาคม 2017 ยูบาตาเกะได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นสถานที่ทิวทัศน์งดงามแห่งชาติ
ผู้มาเยือนตั้งแต่ศตวรรษที่ 15
ตำนานยกให้ผู้ค้นพบน้ำพุร้อนคือเจ้าชายยามาโตะ ทาเกรุ หรือพระเกียวกิ หรือมินาโมโตะ โนะ โยริโตโมะ ผู้ก่อตั้งรัฐบาลโชกุนคามากุระ ระหว่างการล่าสัตว์ในปี 1193 บันทึกเป็นลายลักษณ์อักษรเริ่มมีในครึ่งหลังของศตวรรษที่ 15 ในปี 1491 พระบันริ ชูกุ เขียนไว้ว่าน้ำพุร้อนที่ดีเลิศที่สุดในประเทศคือคูซัตสึ อาริมะ และยูชิมะ ซึ่งคือเกโระในปัจจุบัน คูซัตสึ อาริมะ และเกโระ ได้ชื่อว่าเป็นสามน้ำพุร้อนเลื่องชื่อของญี่ปุ่น
ในยุคสงครามระหว่างแคว้น ขุนศึกจำนวนมากมาคูซัตสึเพื่อรักษาตัว และมาเอดะ โทชิอิเอะ มาแช่น้ำที่นี่ในปี 1598 ระหว่างปี 1804 ถึง 1830 มีผู้มาแช่น้ำกว่า 10,000 คนทุกปี ใบจัดอันดับน้ำพุร้อนทั่วประเทศที่พิมพ์ในปี 1817 ซึ่งจัดหน้าเหมือนใบจัดอันดับซูโม่ จัดให้คูซัตสึเป็น “โอเซกิ” ฝ่ายตะวันออก และโอเซกิเป็นตำแหน่งสูงสุดในเวลานั้น
ยูโมมิกับการแช่น้ำตามเวลา
ตาน้ำส่วนใหญ่ของคูซัตสึร้อนเกินกว่าจะลงแช่ได้ และการเติมน้ำเย็นก็จะทำให้น้ำพุร้อนเจือจาง ผู้แช่น้ำจึงใช้แผ่นไม้ยาวราว 180 เซนติเมตรกวนน้ำในบ่อจนน้ำเย็นลงแทน การกวนนี้คือ “ยูโมมิ”
ราวปี 1877 วิธีแช่น้ำถูกกำหนดเป็นแบบแผนเรียกว่า “จิกังยุ” คือการแช่น้ำตามเวลา ผู้แช่น้ำจะกวนน้ำตามคำสั่งของหัวหน้าบ่อ ตักน้ำร้อนราดศีรษะมากกว่า 30 กระบวย ลงแช่พร้อมกันสามนาที แล้วขึ้นพร้อมกัน วันละสี่ครั้ง ที่โรงอาบน้ำเน็ตสึ โนะ ยุ การแช่น้ำตามเวลาดำเนินมาจนถึงปี 1957 และในปี 1960 ก็เริ่มมีการแสดงยูโมมิที่นั่นเป็นโชว์ให้ผู้มาเยือนชม
ผู้แช่น้ำร้องเพลงเพื่อให้จังหวะระหว่างกวนน้ำ เพลงที่แพร่ไปทั่วญี่ปุ่นคือ “คูซัตสึบูชิ” ซึ่งมีท่อนรับว่า “choina choina” และขึ้นต้นว่า “Kusatsu yoi toko, ichido wa oide” แปลว่า คูซัตสึเป็นที่ที่ดี มาสักครั้งเถิด “คูซัตสึบูชิ” ร้องกันในคูซัตสึตั้งแต่ราวปี 1918 และเป็นที่นิยมทั่วประเทศตั้งแต่ราวปี 1923
เมืองดูแลโรงอาบน้ำรวม 19 แห่ง และเปิดบางแห่งให้ผู้มาเยือนใช้ได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่ายเช่นเดียวกับชาวเมือง
แอร์วิน ฟอน เบลซ์
แอร์วิน ฟอน เบลซ์ (1849–1913) แพทย์ชาวเยอรมัน มาญี่ปุ่นในปี 1876 เพื่อสอนที่โรงเรียนแพทย์โตเกียว ซึ่งต่อมาคือคณะแพทยศาสตร์ของมหาวิทยาลัยโตเกียว และสอนจนถึงปี 1902 เขามาเยือนคูซัตสึครั้งแรกในปี 1878 กลับมาอีกหลายครั้ง และวิเคราะห์น้ำที่นี่ เบลซ์เขียนในบันทึกประจำวันว่า นอกจากน้ำพุร้อนที่หาที่เปรียบไม่ได้แล้ว คูซัตสึยังมีภูเขาและอากาศที่ดีที่สุดในญี่ปุ่น และมีน้ำดื่มในอุดมคติ เขาทำให้คูซัตสึเป็นที่รู้จักในต่างประเทศ และเมืองเรียกเบลซ์ว่าผู้มีพระคุณ
ฤดูหนาวที่ความสูง 1,200 เมตร
อุณหภูมิเฉลี่ยตลอดปีของคูซัตสึคือ 7°C เดือนกรกฎาคมและสิงหาคมเฉลี่ย 18°C และอุณหภูมิแทบไม่เคยเกิน 30°C ในฤดูหนาว ลมตะวันตกเฉียงเหนือพาหิมะมาสู่ลานสกี ในศตวรรษก่อน ๆ ที่พักปิดตั้งแต่วันที่ 9 ตุลาคมถึง 7 เมษายน และทุกคนย้ายลงไปอยู่หมู่บ้านที่ต่ำกว่าตลอดฤดูหนาว ธรรมเนียมนี้เรียกว่า “ฟูยูซูมิ” คือ “การอยู่อาศัยฤดูหนาว” และมีมาจนถึงกลางสมัยเมจิ (1868–1912)
เมืองที่ไม่มีทางรถไฟ
ไม่มีทางรถไฟไปถึงคูซัตสึ มีรถบัสวิ่งเข้าเมืองจากสถานีนางาโนฮาระ-คูซัตสึงูจิ บนสาย JR อางัตสึมะ ในเมืองนางาโนฮาระที่อยู่ติดกัน
ตั้งแต่ปี 1926 ทางรถไฟเชื่อมคูซัตสึกับคารุอิซาวะ เมืองตากอากาศฤดูร้อนที่อยู่อีกฟากเขตแดนจังหวัดในนากาโนะ ทางรถไฟสายนี้เปิดในชื่อรถไฟรางเบาคูซัตสึ ซึ่งช่วงแรก ราว 10 กิโลเมตรจากชินคารุอิซาวะ เริ่มเดินรถในเดือนกรกฎาคม 1915 เส้นทางไปถึงคูซัตสึในปี 1926 ห่างจากชินคารุอิซาวะ 55.5 กิโลเมตร และเป็นที่จดจำในชื่อภายหลังว่ารถไฟฟ้าคูซาคารุ ในเดือนเมษายน 1946 การรถไฟแห่งชาติเริ่มรับส่งผู้โดยสารถึงนางาโนฮาระ และผู้โดยสารของสายคูซาคารุก็เริ่มลดลง ช่วงชินคารุอิซาวะถึงโจชูมิฮาระปิดเมื่อวันที่ 25 เมษายน 1960 และช่วงที่เหลือเข้าสู่คูซัตสึปิดเมื่อวันที่ 31 มกราคม 1962
คารุอิซาวะอยู่ทางตะวันตกของช่องเขาอูซุยพอดี และรถไฟจากโตเกียวไปถึงที่นั่นด้วยทางรถไฟที่เปิดในปี 1893 จากโยโกกาวะ ซึ่งอยู่ฝั่งกุนมะของช่องเขา โยโกกาวะคือสถานีที่โทเงะ โนะ คามะเมชิ เอกิเบ็น (เบ็นโตะสถานีรถไฟ) ในหม้อดินเผา เริ่มวางขายในเดือนกุมภาพันธ์ 1958
แหล่งอ้างอิง
- Town of Kusatsu, "About Kusatsu Onsen"
- Town of Kusatsu, "Yubatake"
- Town of Kusatsu, "Bälz Memorial Hall"
- Agency for Cultural Affairs, database of nationally designated cultural properties, "Yubatake"
- Kusatsu Onsen Tourism Association, "Kusatsu Onsen, a renowned hot spring"
- Kusatsu Onsen Tourism Association, "The springs"
- Kusatsu Onsen Tourism Association, "Netsu-no-yu: the history of yumomi"
- Kusatsu Onsen Tourism Association, "About Kusatsu: climate"
- Kusatsu Onsen Tourism Association, "About Kusatsu: history"
- Kusatsu Onsen Tourism Association, "About Kusatsu: culture"
- Kusakaru Kōtsū, "Kusakaru Electric Railway web museum: history"
- Kotobank, "Kusatsu Onsen"
- Kotobank, "Kusatsu-bushi"
- Kotobank, "Bälz"
ที่มาของภาพ (ย่อขนาดเพื่อการแสดงผล):
