---
title: "นิกโก โทโชกู ศาลเจ้าปิดทองของโทกูงาวะ อิเอยาสุ"
description: "นิกโก โทโชกูในจังหวัดโทจิงิบูชาโทกูงาวะ อิเอยาสุในฐานะเทพเจ้า ทำไมหลานของเขาจึงสร้างศาลเจ้าขึ้นใหม่ด้วยแผ่นทองคำเปลวและงานแกะสลักในปี 1636 ประตูโยเมมง ลิงสามตัว และแมวหลับ"
url: https://kama-meshi.com/th/articles/nikko-toshogu
language: th
published: 2026-11-11
category: "จุดหมายปลายทางในญี่ปุ่น › โทจิงิ"
tags: ["โทจิงิ", "มรดกโลก", "ศาลเจ้าและวัด"]
author: "กองบรรณาธิการโอกิโนยะ"
publisher: "Oginoya Co., Ltd."
translations:
  en: https://kama-meshi.com/en/articles/nikko-toshogu
  zh-TW: https://kama-meshi.com/zh-tw/articles/nikko-toshogu
  ko: https://kama-meshi.com/ko/articles/nikko-toshogu
  zh-CN: https://kama-meshi.com/zh-cn/articles/nikko-toshogu
  zh-HK: https://kama-meshi.com/zh-hk/articles/nikko-toshogu
  de: https://kama-meshi.com/de/articles/nikko-toshogu
  fr: https://kama-meshi.com/fr/articles/nikko-toshogu
  es: https://kama-meshi.com/es/articles/nikko-toshogu
---

# นิกโก โทโชกู ศาลเจ้าปิดทองของโทกูงาวะ อิเอยาสุ

![ครึ่งบนของประตูที่ประดับอย่างวิจิตร ใต้หลังคากระเบื้องสีเทาโค้งขอบทอง มีแถวคันทวยปิดทองและลงสี หัวมังกรแกะสลัก และสัตว์แกะสลักสีขาว มีต้นไม้สูงอยู่ด้านหลัง](https://kama-meshi.com/_astro/nikko-yomeimon-2018.BYqmt8th_1bDNeC.webp)

นิกโก โทโชกูคือศาลเจ้าชินโตในเมืองนิกโก จังหวัดโทจิงิ ทางเหนือของโตเกียว ที่บูชาโทกูงาวะ อิเอยาสุ ผู้ก่อตั้งรัฐบาลโชกุนซึ่งปกครองญี่ปุ่นตลอดสมัยเอโดะ (ปี 1603–1868) ในฐานะเทพโทโช ไดกงเง็น อิเอมิตสึ หลานของเขาและโชกุนคนที่สาม สร้างอาคารเกือบทั้งหมดขึ้นใหม่ในปี 1636 ด้วยค่าใช้จ่ายของรัฐบาลโชกุน และประดับด้วยแล็กเกอร์ สี แผ่นทองคำเปลว และงานแกะสลักมากกว่า 5,000 ชิ้น ความงดงามนี้รัฐบาลโชกุนเปิดให้แม้แต่สามัญชนได้เห็น เพื่อตอกย้ำอำนาจของอิเอยาสุผู้กลายเป็นเทพ โทโชกูประกอบเป็นแหล่งมรดกโลก “ศาลเจ้าและวัดแห่งนิกโก” ร่วมกับศาลเจ้าฟุตาระซังและวัดรินโนจิ

## หอเล็ก ๆ ที่นิกโก

อิเอยาสุเสียชีวิตในปี 1616 ที่ปราสาทซุมปุ ในชิซุโอกะปัจจุบัน และถูกฝังที่คูโนซัง ซึ่งอยู่ในชิซุโอกะเช่นกัน เขาขอไว้ว่าหลังครบรอบหนึ่งปีการเสียชีวิต ให้สร้างหอเล็ก ๆ ที่นิกโกเพื่อบูชาเขา ไม่มีบันทึกใดแสดงว่าเขาเคยไปนิกโก เชื่อกันว่าเขามองนิกโกเป็นศูนย์กลางอันศักดิ์สิทธิ์ของภูมิภาคคันโต

ในปี 1617 ราชสำนักมอบพระนามเทพ “โทโช ไดกงเง็น” แก่อิเอยาสุ แปลว่า “กงเง็นผู้ยิ่งใหญ่ที่ส่องสว่างเหนือทิศตะวันออก” และร่างของเขาก็ถูกย้ายมาประดิษฐานที่นิกโก กงเง็นคือพระพุทธเจ้าหรือพระโพธิสัตว์ที่ปรากฏในรูปของเทพญี่ปุ่น พระนามนี้เป็นไปตามคำสอนของเท็งไก พระนิกายเท็นได ผู้เป็นหัวหน้าวัดทั้งหลายแห่งนิกโก ศาลเจ้านี้ถูกเรียกว่าโทโชชะจนถึงปี 1645 เมื่อราชสำนักพระราชทานฐานะ “กู” (gū)

## การสร้างใหม่ในปี 1636

อิเอมิตสึเคารพปู่ของเขาอย่างลึกซึ้ง สำหรับพิธีรำลึกในปี 1636 ซึ่งครบ 20 ปีการเสียชีวิตของอิเอยาสุ เขาสร้างอาคารเกือบทุกหลังขึ้นใหม่ ตามธรรมเนียมของศาลเจ้าอิเสะที่สร้างใหม่ทุก 20 ปี ภายใต้นายช่างใหญ่โครา มูเนฮิโระ อาคาร 55 หลัง รวมถึงประตูโยเมมง สร้างเสร็จในหนึ่งปีห้าเดือน รัฐบาลโชกุนจ่ายค่าใช้จ่ายทั้งหมด คือ 568,000 “เรียว” (ryō) เหรียญทองของยุคนั้น พร้อมเงินและข้าว งานนี้ใช้แรงงานมากกว่า 4.5 ล้านคน-วัน และแผ่นทองคำเปลว 2,485,500 แผ่น

## ประตูโยเมมง

โยเมมงคือประตูชั้นในบนทางไปสู่หอหลัก เป็นประตูสองชั้นสูงราว 11 เมตรและกว้างราว 7 เมตร งานแกะสลัก 508 ชิ้นเป็นรูปมังกร หงส์ และสัตว์ในจินตนาการอื่น ๆ เด็ก ๆ ที่กำลังเล่น ตลอดจนปราชญ์และเรื่องเล่าของจีนโบราณ และแผ่นทองคำเปลวราว 240,000 แผ่นปิดอยู่บนเครื่องโลหะและไม้ลงแล็กเกอร์ ประตูนี้ยังมีอีกชื่อว่าฮิงุราชิ โนะ มง ประตูที่มองได้จนค่ำโดยไม่เบื่อ และเป็นที่รู้จักว่าเป็นประตูที่งดงามที่สุดในญี่ปุ่น

งานแกะสลักเป็นของปี 1636 การซ่อมแซมที่ใช้เวลาสี่ปีและเสร็จในปี 2017 ได้ขูดสีที่เสื่อมออก ลงแล็กเกอร์ใหม่ และปิดแผ่นทองคำเปลวอีกครั้ง

## ลิง แมวหลับ และมังกรร้อง

ศาลเจ้าอธิบายว่างานแกะสลักของที่นี่สื่อถึงความเชื่อ ความรู้ และแนวคิด ชิงคิวชะ คอกม้าศักดิ์สิทธิ์และอาคารหลังเดียวในโทโชกูที่ปล่อยเป็นไม้เปลือย มีแผงแกะสลักรูปลิงแปดแผง ลิงเป็นสัตว์ที่เชื่อกันมานานว่าคุ้มครองม้า แผงเหล่านี้เสียดสีเส้นทางชีวิตของมนุษย์ และแผงที่รู้จักกันดีที่สุดคือลิงสามตัวที่ปิดหู ปาก และตา ไม่ฟังสิ่งชั่ว ไม่พูดสิ่งชั่ว ไม่มองสิ่งชั่ว

![ลิงแกะสลักสามตัวนั่งบนกิ่งไม้หน้าพื้นหลังสีเข้ม ตัวแรกปิดหู ตัวที่สองปิดปาก และตัวที่สามปิดตา ท่ามกลางใบไม้สีเขียวและสีทอง](https://kama-meshi.com/_astro/nikko-three-monkeys-2024.Ccf8VD-a_n45SW.webp "ลิงสามตัวบนคอกม้าศักดิ์สิทธิ์ เดือนเมษายน 2024")

เนมูริเนโกะ แมวหลับ บอกทางไปสู่โอกุมิยะ สุสานของอิเอยาสุ ที่ซึ่งร่างของเขาอยู่ใต้หอสำริดที่หล่อในปี 1683 แมวนอนเคลิ้มอยู่ท่ามกลางดอกโบตั๋นในแสงแดด และว่ากันว่าแกะขึ้นโดยคำนึงถึงชื่อนิกโก ซึ่งแปลว่า “แสงอาทิตย์” ตามตำนาน ผู้แกะคือฮิดาริ จิงโงโร ช่างแกะสลักต้นสมัยเอโดะ ผู้มีชื่อเสียงแพร่ไปผ่านนักเล่าเรื่อง และไม่แน่ชัดว่ามีตัวตนจริงหรือไม่

ในฮนจิโด หอพุทธในบริเวณศาลเจ้าซึ่งเรียกอีกชื่อว่ายากุชิโด มีภาพมังกรวาดอยู่บนเพดานที่เว้าเล็กน้อย เมื่อตบมือใต้ภาพนั้น เสียงจะสะท้อนไปมาระหว่างเพดานกับพื้นเป็นเสียงกังวานสั่นสะเทือน และมังกรตัวนี้ถูกเรียกว่านากิริว มังกรร้อง

## พระพุทธและเทพบนภูเขาเดียวกัน

นิกโกเป็นที่ศักดิ์สิทธิ์มานานก่อนอิเอยาสุ ในศตวรรษที่ 8 พระโชโดเปิดเทือกเขารอบภูเขานันไตเป็นสถานที่บูชา พอถึงสมัยคามากูระ (ปี 1185–1333) ยอดเขาทั้งสาม คือ นันไต เนียวโฮ และทาโร ถูกถือว่าเป็นหนึ่งเดียวกับพระพุทธสามองค์และศาลเจ้าสามแห่ง จนถึงยุคเมจิ วัดและศาลเจ้าของนิกโกรวมกันเป็นชุมชนทางศาสนาเดียวที่เรียกว่านิกโกซัง และนักบวชพุทธก็รับใช้ที่โทโชกูเคียงข้างตระกูลนักบวชของศาลเจ้า

ในปี 1871 ภายใต้นโยบายแยกชินโตออกจากพุทธของรัฐบาลเมจิ ศาลเจ้าฟุตาระซังและวัดมังกันจิ ซึ่งต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็นรินโนจิ ถูกแยกเป็นอิสระจากโทโชกู อาคารทางพุทธหลายหลังยังคงอยู่ที่เดิม เช่น ฮนจิโด หอระฆังและหอกลอง และเจดีย์ห้าชั้น ซึ่งสร้างครั้งแรกในปี 1650 และสร้างใหม่ในปี 1818 หลังไฟไหม้ ประตูแรก โอโมเตมง ยังถูกเรียกว่านิโอมง ตามรูปนิโอ ผู้พิทักษ์ทางพุทธ ที่ประดิษฐานอยู่ทางซ้ายและขวาของประตู

![เจดีย์ห้าชั้นผนังสีแดงหลังคาสีเทา ถูกกิ่งสนซีดาร์สีเข้มบังอยู่ครึ่งหนึ่ง และมียอดของโทริอิหินอยู่ด้านหน้า](https://kama-meshi.com/_astro/nikko-toshogu-pagoda-torii-2011.kllbj_8b_O9lFs.webp "เจดีย์ห้าชั้นหลังโทริอิหิน เดือนเมษายน 2011")

## แหล่งมรดกโลก

แหล่งมรดกโลกซึ่งขึ้นทะเบียนในเดือนธันวาคม 1999 ครอบคลุมอาคาร 103 หลัง คือ ของศาลเจ้าฟุตาระซัง 23 หลัง ของโทโชกู 42 หลัง และของรินโนจิ 38 หลัง ในจำนวนนี้ 9 หลังเป็นสมบัติแห่งชาติ และ 94 หลังเป็นทรัพย์สินทางวัฒนธรรมสำคัญ

## โชกุน ราชทูต และต้นสนซีดาร์

โชกุนมาสักการะ ส่วนใหญ่ในวันครบรอบการเสียชีวิตของอิเอยาสุ แต่ค่าใช้จ่ายสูงมากจนหลังโชกุนคนที่สี่ มีเพียงคนที่แปด สิบ และสิบสองที่เดินทางมา คนละครั้ง โชกุนเดินทางตามนิกโกไคโด หนึ่งในห้าทางหลวงที่เริ่มจากเอโดะ หรือโตเกียวในปัจจุบัน ราชสำนักส่งราชทูตพร้อมเครื่องบูชามาทุกปีตั้งแต่ปี 1646 ถึง 1867 โดยปกติผ่านทาง[นากาเซ็นโด](https://kama-meshi.com/th/articles/nakasendo-usui) และในสมัยเอโดะ อิเสะกับโทโชกูเป็นศาลเจ้าเพียงสองแห่งที่ได้รับเครื่องบูชาจากราชสำนักทุกปี

ตั้งแต่ราวปี 1625 มัตสึไดระ มาซัตสึนะใช้เวลาราว 20 ปีปลูกต้นสนซีดาร์ตามถนนที่เข้าสู่นิกโก และถวายแก่ศาลเจ้า ถนนต้นไม้นี้ทอดยาวราว 37 กิโลเมตรตามถนนสามสาย หนึ่งในนั้นคือนิกโกไคโด และยังมีต้นไม้เหลืออยู่ราว 12,500 ต้น ถนนนี้เป็นทั้งโบราณสถานพิเศษและอนุสรณ์ทางธรรมชาติพิเศษ

![ภาพถ่ายเก่าลงสีด้วยมือ เป็นถนนลูกรังที่ทอดผ่านระหว่างแถวลำต้นสนซีดาร์ขนาดมหึมา มีข้อความ 777 IMAICHI ROAD AT NIKKO อยู่ด้านล่าง](https://kama-meshi.com/_astro/nikko-cedar-avenue-meiji.B7KeaqZ1_ZwV1ez.webp "ถนนต้นสนซีดาร์บนถนนอิมะอิจิ ถ่ายระหว่างราวปี 1870 ถึง 1900")

## ทางรถไฟจากอุตสึโนมิยะ

ในเดือนกรกฎาคม 1885 เส้นทางของ[รถไฟนิปปอน](https://kama-meshi.com/th/articles/japan-railway-history)จาก[อุเอโนะ](https://kama-meshi.com/th/articles/ueno-station)ในโตเกียวมาถึงอุตสึโนมิยะ ที่สถานีนั้นมีการขายข้าวปั้นซึ่งนับเป็น[เอกิเบ็นชิ้นแรก](https://kama-meshi.com/th/articles/ekiben-history) เพื่อพานักท่องเที่ยวไปนิกโก รถไฟนิปปอนสร้างเส้นทางยาว 40.5 กิโลเมตรจากอุตสึโนมิยะ เปิดถึงอิมะอิจิในเดือนมิถุนายน 1890 และถึงนิกโกในเดือนสิงหาคมปีนั้น รัฐซื้อเส้นทางนี้ในปี 1906 และกลายเป็นสายนิกโก

## แหล่งอ้างอิง

- [Nikkō Tōshōgū, "History"](https://toshogu.jp/pages/27/)
- [Nikkō Tōshōgū, "Overview of the shrine buildings"](https://toshogu.jp/pages/29/)
- [Nikkō Tōshōgū, "The Nikkō cedar avenue and its protection"](https://toshogu.jp/pages/33/)
- [Nikkōzan Rinnōji, "About Rinnōji"](https://www.rinnoji.or.jp/history/)
- [UNESCO World Heritage Centre, "Shrines and Temples of Nikko"](https://whc.unesco.org/en/list/913/)
- [City of Nikkō, "Shrines and Temples of Nikkō: Tōshōgū"](https://www.city.nikko.lg.jp/soshiki/10/1041/1_1/2/1956.html)
- [Government of Japan, Highlighting Japan (June 2016), "The great Heisei restoration"](https://www.gov-online.go.jp/eng/publicity/book/hlj/html/201606/201606_07_jp.html)
- [Government of Japan, Highlighting Japan (October 2022), "The dazzling beauty of the Yōmeimon at Nikkō Tōshōgū"](https://www.gov-online.go.jp/eng/publicity/book/hlj/html/202210/202210_03_jp.html)
- [Kotobank, "Nikkō Tōshōgū"](https://kotobank.jp/word/%E6%97%A5%E5%85%89%E6%9D%B1%E7%85%A7%E5%AE%AE-109821)
- [Kotobank, "Yōmeimon"](https://kotobank.jp/word/%E9%99%BD%E6%98%8E%E9%96%80-145871)
- [Kotobank, "Nakiryū"](https://kotobank.jp/word/%E9%B3%B4%E7%AB%9C-107983)
- [Kotobank, "Nikkō shasan"](https://kotobank.jp/word/%E6%97%A5%E5%85%89%E7%A4%BE%E5%8F%82-592231)
- [Kotobank, "Nikkō Line"](https://kotobank.jp/word/%E6%97%A5%E5%85%89%E7%B7%9A-755196)
- [Kotobank, "Gongen"](https://kotobank.jp/word/%E6%A8%A9%E7%8F%BE-67160)
- [Kotobank, "Hidari Jingorō"](https://kotobank.jp/word/%E5%B7%A6%E7%94%9A%E4%BA%94%E9%83%8E-120045)
- [Kotobank, "Gokaidō"](https://kotobank.jp/word/%E4%BA%94%E8%A1%97%E9%81%93-63526)
- [Kotobank, "Ekiben"](https://kotobank.jp/word/%E9%A7%85%E5%BC%81-444219)

ที่มาของภาพ (ย่อขนาดเพื่อการแสดงผล):

- [Ray in Manila / Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Yomeimon_(Gate_of_Sunlight),_Japan;_April_2018.jpg), [CC BY 2.0](https://creativecommons.org/licenses/by/2.0), 2018
- [Jpatokal / Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Toshogu_Three_Monkeys_Restored_2024_Crop.jpg), [CC BY-SA 4.0](https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0), 2024
- [Nerotaso / Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Toshogu_torii_and_pagoda.jpg), [CC BY-SA 3.0](https://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0), 2011
- [Rijksmuseum / Wikimedia Commons](https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Imaichiweg_in_Nikko_met_aan_weerszijden_bomen_Imaichi_Road_at_Nikko_(titel_op_object),_RP-F-F01102-BL.jpg), [CC0](http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/deed.en)